Türkiye'de pamuk üretimi, artan maliyetler, yetersiz destek politikaları ve derinleşen kuraklık nedeniyle kritik bir duruma geldi. Özellikle Ege Bölgesi'nde çiftçiler, girdi maliyetlerindeki yükseliş sebebiyle pamuk ekiminden uzaklaşmakta. Sektör temsilcileri, ekim alanlarında önemli bir daralma yaşandığını belirtiyor.
Üretimdeki gerilemenin gelecekte ithalat bağımlılığını artırabileceği uyarısı yapılıyor. Çiftçiler, sürdürülebilir bir pamuk politikası ve güçlü destek mekanizmalarının oluşturulması çağrısında bulunuyor. Söke Ziraat Odası Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Tanyeri, mazot, gübre, tohum ve kimyasal ilaç gibi temel girdi kalemlerinin maliyetlerinin her yıl ortalama yüzde 70 ila 80 oranında arttığını ifade etti. Tanyeri, 2022 yılında pamuk satış fiyatının 22 lira iken, 2025 yılında 27 liraya yükseldiğini, bu artışın girdi maliyetlerindeki katlanarak artışla kıyaslandığında yetersiz kaldığını vurguladı.
Mustafa Tanyeri ayrıca, kuraklık nedeniyle pamuk üretiminde ciddi sulama kısıtlamalarına gidildiğini belirtti. Normalde üç kez yapılması gereken sulamanın iki kez yapılabildiğini söyledi. Daha önce 330-360 bin dönüm civarında olan pamuk ekim alanlarının 2025 yılında 240 bin dönüme düştüğünü aktardı. Bu durumun pamuktan kaçışı tetiklediğini ve çiftçilerin girdi maliyetleri, fiyat dengesizliği ve kuraklık nedeniyle pamuk ekiminden uzaklaştığını dile getirdi.
İzmir Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Bülent Uçak, pamuk üretimindeki maliyet baskısına dikkat çekti. Üreticilerin beklentilerinin son iki-üç yıldır karşılanamadığını belirten Uçak, pamuğun sürekli ilgi ve bakım gerektiren, maliyetli bir üretim olduğunu ifade etti. Zarar eden çiftçilerin yavaş yavaş bu alandan çekildiğini, ekim alanlarında yüzde 50'ye varan bir daralma yaşanabileceğini öngördü. Türkiye'nin pamuk üretim kapasitesinde ciddi bir düşüş yaşanabileceği uyarısında bulunan Uçak, geçmiş yıllarda 780-850 bin ton seviyelerine çıkan üretimin bu koşullarda 400-450 bin tonlara gerileyebileceğini söyledi. Tarımsal girdi fiyat endeksinin yıllık yüzde 34.26 arttığını ve bunun ciddi bir maliyet baskısı oluşturduğunu belirten Uçak, bu maliyetlerle pamuğun en az 40 lira civarında satılması gerektiğini savundu.
