AFAD, Malatya'nın Battalgazi ilçesinde 5.6 büyüklüğünde bir deprem meydana geldiğini bildirdi. Dün sabah saat 09.00 sularında kaydedilen sarsıntı, çevre illerden de hissedildi. Depremin ardından kent genelinde eğitime bir gün süreyle ara verildi.
Malatya'daki bu sarsıntı, Türkiye'nin deprem gerçeğini bir kez daha gündeme getirdi. Jeofizik Yüksek Mühendisi Prof. Dr. Ahmet Ercan, Malatya'daki depremin, 6 Şubat 2023'teki büyük depremlerin yarattığı gerginliğin bir boşalması olduğunu belirtti. Prof. Dr. Ercan, bu tür depremlerin artçı niteliğinde olduğunu ifade etti.
Jeofizik alanında gelecekte daha büyük bir depremin olup olmayacağını yanıtlama olasılığının olmadığını belirten Prof. Dr. Ercan, 55 yıllık meslek hayatı boyunca böyle bir beklentisinin olmadığını söyledi. M 5.6 büyüklüğündeki bir depremin betonarme yapılarda yıkıma yol açmayacağını ancak taş evlerde duvar çatlaklarına, baca yıkılmalarına ve minarelerde hasarlara neden olabileceği uyarısında bulundu.
TMMOB Şehir Plancıları Odası İstanbul Şubesi Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Pelin Pınar Giritlioğlu, 6 Şubat depremleri sonrasında geçen üç yılda gerekli derslerin alınmadığını vurguladı. Prof. Dr. Giritlioğlu, yıkılan şehirlerde yeniden inşa sürecinin aynı planlama anlayışıyla ilerlediğini gözlemlediğini belirtti. Hatay ve Adıyaman'da bu durumun görüldüğünü ifade eden Prof. Dr. Giritlioğlu, Adıyaman'da kent merkezinin tek bir ana arter üzerine kurulu olmasının, yıkım sonrası ulaşımı aksattığını ancak yeni yapılan binaların da aynı şekilde inşa edildiğini söyledi.
Rant odaklı planlama anlayışının kentleri depreme karşı daha dirençsiz hale getirdiğini belirten Prof. Dr. Giritlioğlu, plansızlıktan ziyade, her şeyin bile isteye ve rantı odağa alarak planlanmasının daha tehlikeli olduğunu tespit etti. Rant odaklı ve yüksek maliyetli yapılaşmayı 'mekan arsızlığı' olarak tanımlayan Prof. Dr. Giritlioğlu, topyekûn bir zihniyet değişikliğine ihtiyaç duyulduğunu ve toplumun tüm kesimlerinin etik anlayışla hareket etmesi gerektiğini, aksi takdirde tüm toplumun kaybeden olacağını dile getirdi.
Kocaeli Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şerif Barış, depremle mücadelenin merkezi yönetimden yerel yönetime, sivil toplum kuruluşlarından ailelere kadar bir bütün olduğunu belirtti. Bu halkalardan birinin eksik olması durumunda tam bir mücadeleden söz edilemeyeceğini ifade eden Prof. Dr. Barış, hiçbir kurumun da tam anlamıyla depreme hazır olmadığını söyledi.
Kurumların ortak hareket etmesi ve tatbikatların daha sık yapılması gerektiğini belirten Prof. Dr. Barış, ruh sağlığı desteği ile tatbikatların birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Deprem travması yaşayan vatandaşlara öncelikle ruhsal destek sağlanmasının önemine değinen Prof. Dr. Barış, ailelere de büyük görev düştüğünü belirtti. Çocukların deprem konusundaki farkındalığının, deprem anında camdan veya balkondan atlayan ebeveynlerden daha yüksek olabileceğini ifade etti. Deprem öncesi hazırlık, alınması gereken önlemler ve deprem anı ile sonrasında yapılması gerekenleri içeren bir aile planlaması doğrultusunda hareket edilmesinin çok önemli olduğunu sözlerine ekledi.
