Hollandalı bir şirkete ait Hondius adlı yolcu gemisinde tespit edilen Hantavirüs vakaları, salgın endişelerini artırdı. Gemideki 8 kişide virüs tespit edilirken, bu vakalardan 3'ü hayatını kaybetti. Virüsün vücut sıvılarında bulunması, halk arasında korkuya neden oldu.
Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Ali Vefa Öztürk, Hantavirüs'ün kemirgenler aracılığıyla bulaşan ve ciddi solunum sistemi sorunlarına yol açabilen bir enfeksiyon olduğunu belirtti. Hastalığın ortaya çıkışında çevresel temasın ve yaşam alanı koşullarının önemli rol oynadığını vurgulayan Öztürk, gemi gibi kontrollü alanlarda beklenmeyen bulaşların temel nedeninin kemirgen kontrolünün yetersizliği olduğunu ifade etti. Gemi, otel ve bakımevi gibi toplu yaşam alanlarında düzenli ve etkin kemirgen kontrolünün zorunlu olduğunu söyledi.
Hantavirüs kaynaklı enfeksiyonların hızlı yayılmasının beklenmediğini, çünkü insandan insana bulaşma oranının oldukça düşük olduğunu belirten Dr. Öztürk, temel bulaş yolunun kemirgenler, özellikle fareler olduğunu açıkladı. Bu nedenle hastalığın yayılım dinamiğinin, Covid-19 gibi solunum yoluyla hızla yayılan enfeksiyonlardan farklılık gösterdiğini dile getirdi. Ancak, şehirlerde fare popülasyonunun artması ve gerekli kontrollerin yetersiz kalması durumunda salgın riskinin ortaya çıkabileceği uyarısında bulundu. Günümüzde kemirgen ve yabani hayvan kontrolünün daha etkin yapılabildiğini, düzenli denetim ve koruyucu önlemlerin sürdürülmesi halinde Hantavirüs'ün Covid benzeri hızlı yayılan bir pandemi oluşturma ihtimalinin düşük olduğunu ekledi.
Uluslararası limanlardaki sağlık taramalarının genel olarak yeterli düzeyde olduğunu ancak yeni virüslerin ortaya çıkması ve seyahat sıklığının artmasıyla bulaşıcı hastalıkların farklı ülkelere yayılmasının kolaylaştığını belirten Dr. Öztürk, hızlı ve yoğun seyahat imkanının virüs ve bakterilerin ülkeler arasında taşınma riskini artırdığını söyledi. Bu nedenle seyahat öncesinde bazı sağlık kontrollerinin faydalı olabileceğini ifade etti.
Hantavirüs belirtilerinin grip ve zatürreye benzediği, ateş, halsizlik, kas ve sırt ağrısıyla başladığı, kısa sürede kalp ve akciğer fonksiyonlarını bozabilen 'Hanta Kardiyopulmoner Sendromu'na dönüşebildiği bildirildi. İnsandan insana bulaşma ihtimalinin oldukça düşük olduğu, vakaların çoğunlukla kapalı ortamlarda fare varlığıyla ilişkilendirildiği belirtildi. Virüslerin toz ve hava partikülleriyle çevreye yayılabildiği, ancak bunun kolay bir insandan insana bulaş anlamına gelmediği ifade edildi. Gelecekte insandan insana bulaşma kapasitesi daha yüksek varyantların ortaya çıkması durumunda bulaş oranlarında artış görülebileceği kaydedildi.
Virüslere karşı spesifik ilaçların sayısının sınırlı olduğu, birçok viral enfeksiyonda olduğu gibi destek tedavileri uygulandığı belirtildi. Amaçlarının virüsün oluşturduğu hasarı ve özellikle solunum yetmezliği gibi ciddi tabloları kontrol altına almak olduğu, bu nedenle bazı viral enfeksiyonlarda yaşam kaybı oranlarının daha yüksek olabileceği ifade edildi. Bakteriyel enfeksiyonlarda antibiyotiklerle etkenin doğrudan hedef alınabildiği, virüslerde ise bunun çoğu zaman mümkün olmadığı vurgulandı.
Temel korunma yöntemlerinin başında hijyen önlemlerinin geldiği, virüs taşıma ihtimali olan tozla temasın engellenmesinin büyük önem taşıdığı belirtildi. Riskli ortamlarda çıplak elle temas edilmemesi ve eldiven kullanılması gerektiği, solunum yoluyla bulaş riski nedeniyle maske kullanımının da önemli olduğu ifade edildi. Yüksek riskli alanlarda N95 benzeri daha yüksek koruyuculuk sağlayan maskelerin tercih edilmesi önerildi. Virüslerin havada asılı kalarak veya ağızdan çıkan damlacıklar aracılığıyla taşınabildiği, özellikle kapalı ve kalabalık ortamlarda bulaş hızının belirgin şekilde arttığı kaydedildi.
