Ermenistan'da iktidardaki Avrupa yanlısı Sivil Anlaşma Partisi, parlamento seçimlerini kazanarak ülkenin Rusya ile geleneksel bağlarını zayıflatıp Avrupa'ya yönelmesini kesinleştirdi. Başbakan Nikol Paşinyan liderliğindeki partinin, Rus-Ermeni milyarder Samvel Karapetyan'ın güçlü Ermenistan ittifakının oyların %25'ini aldığı seçimlerde dar bir çoğunluk elde ettiği bildirildi.
Bu sonuç, Brüksel'de memnuniyetle karşılanırken Moskova'da endişeyle izlenecek. Seçim zaferi, Paşinyan'ın Ermenistan'ın uzun süredir rakibi olan Azerbaycan ile barış anlaşması yapma ve Türkiye ile ilişkileri normalleştirme hedeflerini güçlendirecek. Paşinyan, sonuçların açıklanmasının ardından yaptığı konuşmada, halkın barış, bölgesel refah ve işbirliği için oy kullandığını belirterek, bunun Türkiye ve Azerbaycan'dan olumlu bir yanıt bulacağını umduğunu ifade etti.
Paşinyan, Ermenistan'ın Batı ile bağlarını derinleştirmeye devam edeceğini ancak Rusya liderliğindeki Avrasya Ekonomik Birliği üyeliğini sürdüreceğini de sözlerine ekledi. 2018 Kadife Devrimi ile iktidara gelen ve Ermenistan'ın oligarşik sistemini yıkma vaadinde bulunan eski gazeteci Paşinyan, komşularıyla on yıllardır süren çatışmaları sonlandırmanın ekonomik fırsatları artıracağını, güvenliği iyileştireceğini ve Rusya'ya bağımlılığı azaltacağını savunarak barış üzerine bir kampanya yürütmüştü.
Popülist ve zaman zaman kutuplaştırıcı söylemleriyle tanınan Paşinyan, Ermenistan'ın geleceğinin Batı ile daha derin entegrasyonda yattığını belirterek Avrupa ile daha yakın ilişkiler kurmayı hedeflemiş ve ülkesinin bir gün AB'ye katılabileceği umudunu dile getirmişti. Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Kaja Kallas, Ermenistan halkının ağır Rus baskısına rağmen Avrupalı bir geleceği seçtiğini belirterek, bu durumun reformlar konusunda ülkeye mümkün olduğunca yardım etme çabalarını desteklediğini söyledi.
Ermenistan'ın 2023'te Dağlık Karabağ'ı Azerbaycan'a kaybetmesinin ardından yapılan ilk ulusal seçim olan Pazar günkü oylama, bölge üzerindeki otuz yılı aşkın Ermeni kontrolünün sona ermesiyle sonuçlanan travmatik bir yenilgiydi. Muhalefet, bu kaybı Paşinyan'ın başarısızlıklarının kanıtı olarak sunmaya çalışarak, onu tarihi Ermeni topraklarını düşmanlarına teslim etmekle suçladı.
Paşinyan ise bu durumu siyasi bir avantaja dönüştürmeye çalıştı. Karabağ'ın elde edilmesi yönündeki çabaların ülkeyi sürekli çatışmalara ve Rusya'ya bağımlılığa hapsettiğini savunarak, bu acı verici bölümü daha güvenli ve müreffeh bir gelecek için gerekli bir başlangıç noktası olarak sundu. Ancak, Azerbaycan'ın nihai bir barış anlaşması imzalaması için kritik bir koşul olan ve Dağlık Karabağ üzerindeki Ermenistan'ın toprak iddialarını ima ettiği yönündeki iddiaları içeren anayasa değişikliği için gereken süper çoğunluğu sağlayamadı.
Erivan'dan bir esnaf olan Lilit Mkrtchyan, Paşinyan'ın zaferinin Ermenistan'a barış ve istikrar getireceğini belirterek, savaşlardan yorulduklarını ve oğlunun askere çağrılacağı endişesini taşımadan gelişen, açık ve Avrupalı bir ülke isteğini dile getirdi. Paşinyan'ın izlediği yol, uzun süredir Ermeni siyaseti ve ekonomisi üzerinde nüfuz sahibi olan Moskova'nın hedefi haline gelmesine neden oldu.
Birçok Ermeni, Rusya'nın, Rus barış gücü askerlerinin bölgede bulunmasına rağmen Azerbaycan Dağlık Karabağ'ı ele geçirdiğinde yardım etmemesi üzerine Rusya'ya olan inancını yitirdi. Bu durum, Paşinyan'ı Rusya ile olan ilişkilerinde en dramatik kopuşu işaret ederek, altı eski Sovyet devletinden oluşan Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü'ndeki (KGAÖ) Ermenistan'ın katılımını askıya almaya itti. Seçim öncesinde Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, resmi olarak AB üyeliği için başvuruda bulunmayan Ermenistan'ın Ukrayna ile aynı yoldan gittiğini söylemişti.
Ermeni yetkililer ve analistler, Rusya'yı Rusya'da yaşayan Ermenileri oy kullanmak üzere geri gönderme çabaları ve Rusya yanlısı adaylar lehine dezenformasyon kampanyaları yoluyla seçimleri etkilemeye çalışmakla suçladı. Son haftalarda Moskova, seçim arifesinde etkilenen bir dizi ticaret kısıtlaması getirerek daha açık bir yaklaşım benimsedi.
