Milyonlarca asgari ücretli çalışanın gözü, olası zam beklentilerine çevrildi. Vatandaşlar, asgari ücrete zam yapılıp yapılmadığını, ne zaman artış olacağını ve ara zam ihtimalini araştırmaya devam ediyor.
Hükümetin, farklı sektörlerin maliyet yapıları ile bölgeler arasındaki ekonomik koşulları göz önünde bulunduran, 'sektörel ve bölgesel asgari ücret' modeline yönelik bir çalışma yürüttüğü belirtildi. Henüz kesinleşmiş bir karar bulunmamakla birlikte, bu olası düzenlemede çalışanların haklarının korunması, istihdamın artırılması ve üretimin sürdürülebilirliğinin sağlanması amaçlanıyor. Çalışmalar kapsamında Kanada, Japonya, Almanya ve ABD gibi ülkelerde uygulanan farklı asgari ücret modelleri de inceleniyor.
Yetkililer, olası bir düzenleme hayata geçirilmeden önce işçi ve işveren temsilcilerinin görüşlerinin alınacağını bildirdi. Çalışanların hak kaybına uğramaması ve işverenlerin üretim faaliyetlerini sürdürülebilir şekilde devam ettirebilmesi için dengeli bir model oluşturulması hedefleniyor. Hazırlık sürecinde yalnızca Türkiye'deki ekonomik veriler değil, farklı ülkelerde uygulanan asgari ücret sistemleri de detaylı olarak inceleniyor.
Yürütülen analizlerin tamamlanmasının ardından ekonomi yönetimi, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile ilgili kurumların değerlendirmeleri doğrultusunda nihai karar verilecek. Düzenlemenin hayata geçirilmesi durumunda kapsamı, geçiş süreci ve denetim mekanizmaları ayrıntılı şekilde belirlenecek. Şu aşamada kesinleşmiş herhangi bir karar bulunmadığı, çalışmaların amacının üretim, istihdam ve çalışan refahı arasında kalıcı denge sağlayacak en uygun modelin belirlenmesi olduğu vurgulandı.
Kanada'da asgari ücret eyaletler tarafından belirleniyor ve farklı tarifeler uygulanıyor. Japonya'da ise asgari ücret, 47 idari birimin ekonomik koşullarına göre ayrı ayrı saptanıyor. Çin ve Hindistan'da da eyaletler ve bazı sektörler kendi ekonomik şartlarına göre farklı ücret uygulamalarına sahip.
Avrupa'da ise sektörel ücret uygulamaları öne çıkıyor. Almanya'da yasal asgari ücretin yanı sıra toplu iş sözleşmeleriyle daha yüksek ücretler belirlenebiliyor. İtalya'da ulusal düzeyde yasal asgari ücret bulunmazken, ücretler büyük ölçüde sektör bazlı toplu iş sözleşmeleriyle belirleniyor. Avusturya ve Belçika'da da benzer şekilde ücretler sektörlere göre yapılan toplu sözleşmelerle şekilleniyor.
Meksika'da ülke farklı ücret bölgelerine ayrılmış durumda ve sınır bölgelerinde daha yüksek asgari ücret uygulanıyor. ABD'de ise federal asgari ücret geçerliliğini korurken, eyaletler ve bazı şehirler daha yüksek asgari ücret belirleyebiliyor. Bazı sektörlerde de farklı ücret uygulamaları mevcut.
