Ankara siyasi kulislerinde, CHP seçilmiş lideri Özgür Özel tarafından yeni bir siyasi partinin kurulacağına dair iddialar gündeme geldi. Yeni oluşumun TBMM bünyesinde 90 milletvekilinin üzerine ulaşabileceği ve kısa sürede grup kurabileceği öngörülüyor. Ancak yeni partinin Hazine yardımı alıp alamayacağı konusu tartışmalara neden oldu.
Mevcut Yasal Düzenlemeler Hazine Yardımını Kısıtlıyor
2820 sayılı Siyasi Partiler Yasası'nın ek 1'inci maddesi uyarınca, siyasi partilere yapılacak devlet yardımı son milletvekili genel seçimindeki oy oranına göre belirlenmektedir. Yasaya göre bir partinin devlet yardımından faydalanabilmesi için son genel seçime katılmış olması ve geçerli oyların en az yüzde 3'ünü almış olması şartı aranmaktadır. Bu durum, milletvekili transferleriyle kurulacak yeni bir oluşumun mali kaynaklarını etkilemektedir.
Meclis'teki Temsil Gücü Tek Başına Yeterli Değil
Yeni kurulacak partinin TBMM'de grup kurması veya yüksek sayıda milletvekiline sahip olması, Hazine yardımına hak kazanması için tek başına yeterli görülmemektedir. Mevcut sistemde yardım hakkı, doğrudan seçim performansı ve oy oranı üzerinden hesaplanmaktadır. Özgür Özel liderliğinde kurulması planlanan partinin, 2023 milletvekili genel seçiminde kendi adına bir oy oranı bulunmadığı için ilk genel seçime kadar faaliyetlerini bağışlar ve üye aidatları ile sürdürmesi beklenmektedir.
Hazine Yardımı Sisteminin Tarihsel Gelişimi
Türkiye'de siyasi partilere yönelik devlet yardımı sistemi yıllar içerisinde çeşitli değişimler geçirmiştir. 1965 yılında yasal zemine kavuşan sistem, 1995 yılında Anayasa'nın 68. maddesiyle anayasal güvence altına alınmıştır. 2014 yılında yapılan düzenleme ile yardım için gerekli olan oy oranı yüzde 7'den yüzde 3'e düşürülmüştür. Mevcut yasal çerçevede, yeni partinin devlet desteği alabilmesi ancak katılacağı ilk genel seçimde en az yüzde 3 oy almasıyla mümkün olabilecektir.
